Het Parool - Buitenland, vrijdag 5 september 2008

Angola eist hoofdrol op in Afrika

Bij de verkiezingen vandaag in Angola is regeringspartij MPLA de gedoodverfde winnaar. De laatste jaren veranderde Angola van een door oorlog verscheurd land in een invloedrijke Afrikaanse staat.

 

Van onze correspondente Ilona Eveleens

Voor Angola zijn de parlementsverkiezingen - de eerste sinds zestien jaar - een belangrijke stap om één van de machtigste landen in Afrika te worden. "Dit is een perfecte tijd om naar de stembus te gaan," meent Manuel Mwanza, politiek commentator in Angola. "Wij hebben desastreuze verkiezingen in Kenia en Zimbabwe gehad. Als de verkiezingen hier enigszins acceptabel verlopen, krijgt Angola de geloofwaardigheid om het tot grootmacht in Afrika te brengen."

In 2002 kwam een einde aan 27 jaar burgeroorlog. Sindsdien heeft Angola één van de snelst groeiende economieën ter wereld, dankzij de olie- en diamantindustrie. De economie is vorig jaar met 24 procent gegroeid, de grootste toename in de hele wereld. China is de grootste afnemer van de olie.

Maar alleen de kliek rond president José Eduardo dos Santos wordt beter van die rijkdom. In een klein deel van de hoofdstad Luanda is de rijkdom te zien. Huizen zo groot als paleizen, met zwembaden en tennisbanen. De bewoners schromen niet om te gaan winkelen in Parijs, New York of Londen.

In de sloppenwijken en elders in het land is armoe troef. Angoladeskundige Lara Pawson van de Witwatersrand Universiteit in Zuid-Afrika reisde per bus door Angola. "Er zijn nauwelijks begaanbare wegen. Mensen moeten nog altijd naar de rivier om water te halen. Elektriciteit is voor de meesten een droom." Angolezen hebben weinig op met de parlementsverkiezingen. Het parlement heeft nauwelijks invloed. Alle macht ligt bij de president. "Tijdens mijn rondreis vertelden mensen dat ze slechts wegen, water en elektriciteit willen. Maar boven alles willen ze vrede. Angolezen zijn oorlogsmoe," aldus Pawson.

Van eerlijke verkiezingen is geen sprake. De regerende MPLA, sinds 1975 aan de macht, financierde een grootscheepse verkiezingscampagne met staatsgeld. De media zijn nagenoeg volledig in handen van de regering. De oppositiepartij Unita is verdeeld en heeft nauwelijks geld. Bovendien herinnert de partij veel mensen aan de oorlog, toen Unita een rebellenbeweging was onder leiding van Jonas Savimbi.

Pas toen Savimbi in 2002 in een vuurgevecht met het leger werd gedood, kwam een einde aan het conflict.

Angola produceert inmiddels twee miljoen vaten olie per dag. Door de hoge olieprijs zit de staatskas barstensvol. Het land probeert Nigeria, de grootste olieproducent in Afrika, voorbij te streven.

Maar het Internationale Monetaire Fonds (IMF) ligt in de clinch met Dos Santos over besteding van de oliebaten. Zo'n vier miljard euro, die tussen 1997 en 2002 werd verdiend, is nergens terug te vinden. Corruptie in de kliek rondom de president ligt voor de hand.

Om van zijn dubieuze reputatie af te komen, liet de president in de verkiezingscampagne weten de grondwet democratischer te willen maken. Desondanks wil Dos Santos, die al 29 jaar aan de macht is, volgend jaar wel herkozen worden.

Niet alleen economisch wordt Angola een Afrikaanse grootmacht, ook politiek heeft het land steeds meer invloed op het continent. Het was Dos Santos die enkele maanden geleden zijn collega Robert Mugabe in Zimbabwe opriep het geweld tegen de oppositie te staken. Mugabe bond zowaar enigszins in.

Copyright: Het Parool